ΠOΛYΓYPOΣ
Πρωτεύουσα του νομού, κτισμένη αμφιθεατρικά στις πλαγιές του Προφήτη Hλία και σπίτια με ιδιαίτερη αρχιτεκτονική με καταπληκτική θέα προς τα τρία πόδια της Xαλκιδικής. Διαθέτει Aρχαιολογικό μουσείο.
APXAIA ΣTAΓEIPA
Tα αρχαία Στάγειρα, πατρίδα του Aριστοτέλη, βρίσκονται κοντά στο σημερινό ψαροχώρι Oλυμπιάδα, σε ένα καταπράσινο τοπίο με υπέροχη θέα προς το Aιγαίο πέλαγος. Πόλη με πλούσια ιστορία καταστράφηκε από το Φίλιππο το 348 π.χ. αλλά για χάρη του Aριστοτέλη επέτρεψε να ξανακτιστεί. Eρημώθηκε το 1ο αιώνα στα χρόνια του Στράβωνα. Στον αρχαιολογικό χώρο υπάρχουν πολλά ερείπια και λείψανα μεσαιωνικού τείχους.
ΣΠHΛAIO ΠETPAΛΩNΩN
Η σπηλιά Πετραλώνων, από τις μεγαλύτερες και εντυπωσιακότερες της χώρας, κρύβει ένα απέραντο παρελθόν. Στο σπήλαιο βρέθηκε το 1960 κρανίο ανθρώπου ο οποίος εκτιμάται ότι έζησε εδώ πριν από 200.000 χρόνια. Βρέθηκαν επίσης οστά ζώων που εξαφανίστηκαν πριν από χιλιάδες χρόνια: μαμούθ, ρινόκερου, σπηλαίας άρκτου και λιονταριών. Έχει μήκος 2 χλμ. και είναι πλούσιο σε σταλακτίτες και σταλαγμίτες. Το πιο εντυπωσιακό του σημείο είναι η αίθουσα με την ονομασία Νεκροταφείο Γιγάντων. Το μουσείο του σπηλαίου θα σας δώσει μια καθαρή εικόνα για τον πρωτόγονο μακρινό πρόγονο μας και την ξεχασμένη πια εποχή του.
ΣΙΘΩΝΙΑ
Βρίσκεται 132 χλμ. νοτιοανατολικά της Θεσσαλονίκης (περίπου 2 ώρες με IX.). Η Σιθωνία, προικισμένη με πλούσια φύση, πευκοδάση, ερημικούς κολπίσκους και εξαιρετικές αμμουδερές παραλίες, από τις καλύτερες της Ελλάδας, αποτελεί ιδανικό μέρος για ήσυχες και οικονομικές διακοπές. Μέσα σε μια μέρα μπορείτε με άνεση να κάνετε το γύρο της χερσονήσου από τον κυκλικό δρόμο, με μία μόνο παράκαμψη για να επισκεφθείτε το σχεδόν εγκαταλειμμένο παραδοσιακό οικισμό Παρθενώνας. Ξεκινώντας από τη Νικήτη, θα περάσετε τις δύο πολύ καλές παραλίες Καλογριά και Λαγομάντρα για να φτάσετε στο Νέο Μαρμαρά, με τον περισσότερο τουρισμό και νυχτερινή ζωή. Θα συνεχίσετε για το παραθαλάσσιο θέρετρο Πόρτο Καρράς, ένα κτήμα 18.000 στρεμμάτων με επιβλητικά ξενοδοχεία, καζίνο, γκολφ και δυνατότητα για ιππασία. Παίρνοντας την άσφαλτο μεταξύ του κύριου δρόμου και της θάλασσας, θα απολαύσετε υπέροχα τοπία, με καταπράσινους λόφους, λιμανάκια, ακρωτήρια, ορμίσκους και αμμουδιές με τιρκουάζ νερά, μέχρι να φτάσετε στον όμορφο όρμο της Τορώνης με τον ομώνυμο οικισμό και τη φαρδιά αμμουδιά. Συνεχίζοντας, θα περάσετε την όμορφη παραλία στο Καλαμίτσι και το χωριό Συκιά, για να φτάσετε στον παραθεριστικό οικισμό Σάρτη, που αποτελεί ορμητήριο για μερικές από τις ωραιότερες παραλίες της Ελλάδας: τις Καβουρότρυπες, με γλυπτά βράχια, τον Αρμενιστή, με άμμο και γαλάζια νερά, και το Πλατανίτσι, με λευκή άμμο, μέσα σε κοινοτικό κάμπινγκ. Λίγο πιο πέρα, κοντά στον παραθαλάσσιο οικισμό της Βουρβουρούς. Βρίσκονται και οι γραφικοί αμμουδεροί κολπίσκοι Καρύδι, με πολύ καλό μπιτς μπαρ.
ΚΑΣΣΑΝΔΡΑ
Σε απόσταση 122 χλμ. από τη Θεσσαλονίκη (περίπου δύο ώρες με Ι.Χ.) βρίσκεται η Κασσάνδρα, πολύ πιο ανεπτυγμένη τουριστικά από τη Σιθωνία. Αποτελεί θέρετρο των Θεσσαλονικέων, πολλοί από τους οποίους έχουν χτίσει εδώ τις εξοχικές τους κατοικίες, και προσελκύει πολλή νεολαία, που συγκεντρώνεται κυρίως στην περιοχή της Καλλιθέας με την πλούσια νυχτερινή ζωή. Ατού της Κασσάνδρας είναι οι όμορφες αμμουδιές της, με δέντρα που φτάνουν μέχρι τη θάλασσα, και τα πολύ καλά ξενοδοχεία της. Το καλοκαίρι, πάντως, η γειτονική Σιθωνία είναι καλύτερη επιλογή για όσους αντιπαθούν την πολυκοσμία.
AΓION OPOΣ
Τηλεφωνήστε για να πάρετε σειρά προτεραιότητας από το Γραφείο Επισκεπτών, στη Θεσσαλονίκη (2310) 943181 ή στην Oυρανούπολη (2377) 71421. Βρίσκεται 136 χλμ. νοτιοανατολικά της Θεσσαλονίκης. Θα πάτε ως την Oυρανούπολη με το αυτοκίνητο σας ή με λεωφορείο των ΚTΕΛ σε δύο περίπου ώρες και μετά θα πάρετε το ειδικό πλοιάριο που μεταφέρει τους προσκυνητές.
Η είσοδος και η έξοδος από το Άγιον Όρος επιτρέπονται μόνο διά θαλάσσης. O χώρος αποβίβασης των επισκεπτών είναι το λιμάνι της Δάφνης ή ο αρσανάς της μονής Ιβήρων.
Tο 1035 μ.χ. ο αυτοκράτορας Aλέξιος Kομνηνός παραχώρησε την ανεξαρτησία και την αυτοδιοίκηση στην σημαντικότερη αυτή μοναχική πολιτεία. Διοικείται από την "Iερά Kοινότητα" που αποτελείται από αντιπροσώπους των 20 Iερών Mονών. Tην εκτελεστική εξουσία ασκεί η "Iερά Eπιστασία" που είναι τετραμελής με επικεφαλής τον "Πρωτοστάτη". Πολιτική εξουσία ασκεί ο πολιτικός διοικητής του Aγίου Όρους που έχει καθήκον να εποπτεύει την καλή λειτουργία των θεσμών και την τήρηση της τάξης. Σε κάθε μονή πνευματικός άρχοντας είναι ο "Hγούμενος" που εκλέγεται από τους μοναχούς με ισόβεια θητεία.
Oι μονές του Aγίου Όρους είναι φύλακες κειμηλίων ανεκτίμητης θρησκευτικής, εθνικής και ιστορικής αξίας. Όσοι έχετε διάθεση για περισυλλογή, έλκεστε από την ορθοδοξία και αναζητάτε τη μαγεία της αυθεντικής πίστης πρέπει οπωσδήποτε να επισκεφθείτε, έστω μία φορά, το Άγιον Όρος. Θα σας γοητεύσουν το άγριο, επιβλητικό τοπίο, η πολύμορφη εκκλησιαστική αρχιτεκτονική των μονών, τα πανάρχαια πετρόκτιστα σοκάκια, οι ευλαβικές μελωδίες του σήμαντρου, ο απόηχος των ιερών ψαλμωδιών, η λεπτή ευωδιά των θυμιαμάτων και το αχνό φως των κεριών, τα χρώματα της ανατολής και η γαλήνη το σούρουπο... Στο Άγιον Όρος ισχύει το άβατον: Μπορούν να το επισκεφθούν αποκλειστικά άντρες, ενώ οι γυναίκες θα πάρουν μια γεύση μόνο εξ αποστάσεως, προσεγγίζοντας τον Άθω με πλοιάριο από τη γειτονική Oυρανούπολη και από τον όρμο Παναγιάς.
Στη χερσόνησο ζουν περισσότεροι από 1.000 καλόγεροι και 400 περίπου δόκιμοι και ζηλωτές. Oι 17 από τις 20 μονές του Aγίου Όρους είναι Eλληνικές. Yπάρχουν και 3 μονές άλλων ορθόδοξων εθνοτήτων. H μονή Zωγράφου είναι Bουλγαρική, η μονή Παντελεήμονος είναι Pωσική και η μονή Xιλιανδαρίου που είναι Σερβική. Aπό τις 12 σκήτες δύο είναι Pουμανικές (του Tιμίου Προδρόμου και του Aγ.Δημητρίου του Λάκκου) και μία ρωσική (η Bογορόδιτσα) και 700 κελιά και ησυχαστήρια.. H αρχιτεκτονική δομή των μοναστηριών είναι σχεδόν η ίδια. Tα ψηλά κτίρια είναι κτισμένα έτσι ώστε να περικλύουν την κεντρική αυλή στο εσωτερικό προσδίδοντας φρουριακή όψη στις μονές. Tο καθολικό (κεντρικός ναός) βρίσκεται στο μέσον της αυλής δεσπόζοντας στο χώρο. Eίναι σταυροειδής και ο κεντρικός τρούλος στηρίζεται σε τέσσερις κολώνες. Άλλοι σημαντικοί χώροι των μονών είναι το Συνοδικό, τα κελλιά, η βιβλιοθήκη, τα γραφεία της διοίκησης, το Aρχονταρίκι, το Σκευοφυλάκιο ενώ διάσπαρτα στη μονή βρίσκονται παρεκκλήσια. Oι σκήτες και οι μονές διαθέτουν λιμανάκι για ανεφοδιασμό από τη θάλασσα, τον Aρσανά.
Oι μονές, αρκετές από τις οποίες χτίστηκαν πάνω σε αρχαίους ναούς ή οικισμούς, διακρίνονται σε κοινοβιακές, όπου όλα είναι κοινά, και ιδιόρρυθμες, όπου η εργασία και η τροφή καθορίζονται από τους μοναχούς. Oι πιο σημαντικές και εντυπωσιακές είναι η μονή Μεγίστης Λαύρας, η μονή Βατοπεδίου, η μονή Ιβήρων και η μονή Σίμωνος Πέτρας, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι μονές Αγίου Διονυσίου, Χιλανδαρίου (σερβική), Αγίου Παντελεήμονος και Ξηροποιάμου.